Giữ gìn an ninh trật tự ở khu dân cư là nhiệm vụ thường xuyên, liên tục và lâu dài, gắn liền với đời sống hằng ngày của mỗi người dân. Trong đó, Tổ an ninh trật tự cơ sở là lực lượng nòng cốt, trực tiếp bám địa bàn, gần dân, sát dân, kịp thời nắm bắt tình hình và phối hợp giải quyết các vấn đề phát sinh ngay từ cơ sở.
Nhằm giúp cán bộ, đảng viên và Nhân dân hiểu rõ hơn về vị trí, vai trò, chức năng, nhiệm vụ của Tổ an ninh trật tự cơ sở, Ban Công tác Mặt trận khu phố xin tuyên truyền một số nội dung cơ bản, cần thiết sau đây.
I. TỔ AN NINH TRẬT TỰ CƠ SỞ LÀ GÌ?
Tổ an ninh trật tự cơ sở là lực lượng quần chúng tự quản được thành lập tại ấp, khu phố, thôn, tổ dân phố, hoạt động dưới sự lãnh đạo của cấp ủy Đảng, sự quản lý của chính quyền địa phương và sự hướng dẫn trực tiếp của Công an xã, phường.
Tổ an ninh trật tự cơ sở có nhiệm vụ:
-
Tham gia giữ gìn an ninh trật tự, an toàn xã hội tại địa bàn dân cư
-
Phối hợp phòng ngừa, phát hiện và ngăn chặn các hành vi vi phạm pháp luật
-
Góp phần xây dựng phong trào “Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc”
Đây là lực lượng bán chuyên trách, không thay thế chức năng của Công an, nhưng giữ vai trò hết sức quan trọng trong việc phát hiện sớm – xử lý sớm – ngăn chặn từ xa các nguy cơ mất an ninh trật tự.
II. CĂN CỨ PHÁP LÝ VỀ TỔ AN NINH TRẬT TỰ CƠ SỞ
Việc tổ chức và hoạt động của Tổ an ninh trật tự cơ sở được thực hiện trên cơ sở các chủ trương, quy định của Đảng và Nhà nước, tiêu biểu như:
Trong thời gian qua, thực hiện chủ trương sắp xếp, kiện toàn lực lượng bảo vệ an ninh trật tự ở cơ sở theo hướng tinh gọn, hiệu quả, nhiều địa phương đã củng cố, nâng cao chất lượng hoạt động của Tổ an ninh trật tự cơ sở, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới.
III. VỊ TRÍ, VAI TRÒ CỦA TỔ AN NINH TRẬT TỰ CƠ SỞ
1. Là lực lượng nòng cốt giữ gìn bình yên khu dân cư
Tổ an ninh trật tự cơ sở là lực lượng gần dân nhất, hiểu dân nhất, nắm rõ từng tuyến hẻm, từng hộ gia đình, từng mối quan hệ trong khu dân cư. Nhờ đó, có thể:
-
Phát hiện sớm các biểu hiện bất thường
-
Ngăn chặn mâu thuẫn ngay từ khi mới phát sinh
-
Hạn chế tội phạm và tệ nạn xã hội
2. Là “cánh tay nối dài” của Công an phường, xã
Trong điều kiện lực lượng Công an chính quy còn phải đảm nhiệm nhiều nhiệm vụ, Tổ an ninh trật tự cơ sở đóng vai trò hỗ trợ đắc lực:
-
Cung cấp thông tin kịp thời, chính xác
-
Phối hợp xử lý các vụ việc ban đầu
-
Tham gia bảo vệ hiện trường, giữ ổn định tình hình
3. Là cầu nối giữa chính quyền và Nhân dân
Thông qua hoạt động của mình, Tổ an ninh trật tự cơ sở góp phần:
-
Tuyên truyền chủ trương, pháp luật đến người dân
-
Lắng nghe, phản ánh tâm tư, nguyện vọng của Nhân dân
-
Tăng cường sự đồng thuận trong cộng đồng
IV. CHỨC NĂNG CỦA TỔ AN NINH TRẬT TỰ CƠ SỞ
Tổ an ninh trật tự cơ sở có các chức năng chủ yếu sau:
🔹 Tham mưu cho cấp ủy, chính quyền ở cơ sở
-
Nắm tình hình an ninh trật tự
-
Đề xuất biện pháp phòng ngừa vi phạm pháp luật
-
Tham gia xây dựng quy ước, hương ước khu dân cư
🔹 Phối hợp giữ gìn an ninh trật tự
-
Tham gia tuần tra, canh gác địa bàn
-
Phối hợp xử lý các vụ việc phát sinh
-
Bảo đảm an ninh trong các dịp lễ, Tết, sự kiện chính trị
🔹 Tuyên truyền, vận động Nhân dân
-
Vận động Nhân dân chấp hành pháp luật
-
Phòng, chống tội phạm, ma túy, cờ bạc, tín dụng đen
-
Góp phần xây dựng khu dân cư an toàn, văn minh
V. NHIỆM VỤ CỤ THỂ CỦA TỔ AN NINH TRẬT TỰ CƠ SỞ
Trong thực tế, Tổ an ninh trật tự cơ sở thực hiện nhiều nhiệm vụ thiết thực, cụ thể như:
-
Tuần tra, kiểm soát địa bàn theo kế hoạch
-
Phát hiện, báo tin kịp thời cho Công an khi có vụ việc phức tạp
-
Tham gia hòa giải mâu thuẫn, tranh chấp nhỏ trong Nhân dân
-
Hỗ trợ quản lý cư trú, tạm trú, tạm vắng
-
Phối hợp phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ
-
Tham gia bảo vệ hiện trường khi xảy ra vụ việc
-
Nhắc nhở, vận động người dân chấp hành các quy định của địa phương
⚠️ Lưu ý quan trọng:
Tổ an ninh trật tự cơ sở không có thẩm quyền điều tra, xử phạt, mọi hoạt động phải đúng chức năng, đúng pháp luật, tránh lạm quyền hoặc gây hiểu nhầm trong Nhân dân.
VI. TỔ CHỨC, THÀNH PHẦN CỦA TỔ AN NINH TRẬT TỰ CƠ SỞ
1. Cơ cấu tổ chức
-
Tổ trưởng
-
Tổ phó
-
Các tổ viên
Số lượng thành viên tùy thuộc vào quy mô dân cư và đặc điểm địa bàn.
2. Tiêu chuẩn thành viên
-
Là công dân Việt Nam cư trú tại địa phương
-
Có phẩm chất đạo đức tốt, uy tín trong cộng đồng
-
Có tinh thần trách nhiệm, tự nguyện tham gia
-
Đủ sức khỏe để thực hiện nhiệm vụ
Nhiều địa phương ưu tiên lựa chọn:
VII. QUYỀN HẠN CỦA TỔ AN NINH TRẬT TỰ CƠ SỞ
Trong quá trình thực hiện nhiệm vụ, Tổ an ninh trật tự cơ sở có các quyền hạn:
-
Yêu cầu tổ chức, cá nhân phối hợp khi cần thiết
-
Kiến nghị cơ quan có thẩm quyền xử lý vi phạm
-
Được tập huấn, bồi dưỡng nghiệp vụ
-
Được trang bị công cụ hỗ trợ theo quy định
Mọi quyền hạn đều phải thực hiện trên tinh thần trách nhiệm, đúng mực, đúng pháp luật.
VIII. CHẾ ĐỘ, CHÍNH SÁCH ĐỐI VỚI TỔ AN NINH TRẬT TỰ CƠ SỞ
Nhằm động viên lực lượng này, Nhà nước và địa phương có các chính sách:
-
Phụ cấp trách nhiệm hàng tháng
-
Trang phục, phương tiện, công cụ hỗ trợ
-
Tham gia bảo hiểm theo quy định
-
Khen thưởng khi có thành tích xuất sắc
Mức hỗ trợ cụ thể do HĐND cấp tỉnh quy định phù hợp điều kiện thực tế.
IX. NHỮNG KHÓ KHĂN, HẠN CHẾ HIỆN NAY
Bên cạnh kết quả đạt được, hoạt động của Tổ an ninh trật tự cơ sở vẫn còn một số khó khăn:
-
Lực lượng mỏng, đa số kiêm nhiệm
-
Kinh phí hoạt động còn hạn chế
-
Áp lực công việc lớn
-
Một số nơi nhận thức của người dân chưa đầy đủ
Do đó, rất cần sự quan tâm, ủng hộ và phối hợp chặt chẽ của Nhân dân.
X. TRÁCH NHIỆM CỦA NGƯỜI DÂN TRONG VIỆC PHỐI HỢP
Để Tổ an ninh trật tự cơ sở hoạt động hiệu quả, mỗi người dân cần:
XI. KẾT LUẬN
Tổ an ninh trật tự cơ sở là lực lượng quan trọng, góp phần giữ vững ổn định chính trị, trật tự an toàn xã hội ngay từ khu dân cư. Việc hiểu đúng, ủng hộ và phối hợp tốt với lực lượng này chính là trách nhiệm và quyền lợi của mỗi người dân.
Giữ gìn an ninh trật tự không phải việc của riêng ai, mà là việc chung của cả cộng đồng. Mỗi người dân nâng cao ý thức, mỗi khu phố đoàn kết, thì bình yên sẽ được giữ vững lâu dài.
